Hey {{ first_name }} 👋,
Op RTL verscheen deze week een analyse die ik je niet wil onthouden. Op basis van data van 1.365 huishoudens werd gekeken hoe het zelfgebruik van zonnestroom omhoog gaat als je een grotere batterij koopt.
De uitkomst: na zo'n 5 tot 7 kWh vlakt de winst sterk af. Toch wordt 10 kWh in veel webshops als "de ideale keuze" verkocht. Dat klopt voor heel weinig huishoudens.
Ik schreef hier in oktober al over en de nieuwe cijfers bevestigen het beeld. Tijd om er nog een keer goed bij stil te staan. En om je iets nieuws aan te bieden waar je zelf mee aan de slag kunt.
Duik er maar in 👇
💚 Steun Iets met Energie
Producten testen, artikelen schrijven en alles fact-checken kost veel tijd. Supporters maken het mogelijk dat ik dit kan blijven doen zonder afhankelijk te zijn van advertenties of sponsoring.
Jouw support betekent dat ik producten kan blijven testen, onafhankelijk mijn mening kan geven en informatie kan blijven delen.
Vanaf € 5 per maand. Opzeggen kan altijd.
Wat het onderzoek laat zien
De analyse keek per huishouden naar een heel jaar verbruiksdata. Het percentage zonnestroom dat huishoudens direct zelf gebruiken (zonder batterij) ligt gemiddeld op 30 procent. De rest gaat het net op.
Met een batterij verandert dat beeld snel:
5 kWh batterij: zelfgebruik stijgt naar 58 procent
7 kWh batterij: 61 procent
15 kWh batterij: 66 procent
Zie je wat hier gebeurt? Tussen 5 en 7 kWh win je nog 3 procentpunt. Tussen 7 en 15 kWh, terwijl je drie keer zoveel betaalt, win je nog maar 5 procentpunt. De curve loopt razendsnel naar een plafond.
Milieu Centraal komt op een vergelijkbare conclusie: rond de 6 kWh is voor de meeste huishoudens het maximum dat zinvol is. Daarboven krijg je je batterij in de zomer niet leeg en in de winter niet vol.
Wat dit betekent voor je terugverdientijd van je thuisbatterij
Het zelfgebruik-percentage is mooi om te weten, maar je portemonnee voelt iets anders: de terugverdientijd. En daar wordt het verhaal nog scherper.
Een rekenvoorbeeld uit hetzelfde onderzoek: een 3 kWh batterij van € 1.500 die jaarlijks € 71 bespaart, heeft een terugverdientijd van 21 jaar. Dat is langer dan de verwachte levensduur van zo'n batterij. Bij grotere batterijen wordt het meestal niet beter, omdat je per extra kWh steeds minder besparing krijgt.
Milieu Centraal trekt dezelfde conclusie: een thuisbatterij verdient zichzelf op basis van zelfgebruik alleen vaak niet terug. Wie wél een sluitende begroting wil, moet bijna altijd ook handelen op dynamische tarieven of meedoen aan onbalansmarkten. En die vergoedingen liepen het afgelopen jaar fors terug.
Dat hoeft geen reden te zijn om geen batterij te kopen. Veel mensen waarderen meer eigen verbruik, minder afhankelijkheid van het net of gewoon de techniek zelf. Maar wees eerlijk tegen jezelf over waarom je hem koopt: is het puur financieel, of speelt er meer mee?
Waarom worden grotere batterijen dan zo verkocht?
Een eerlijk antwoord: installateurs verdienen meer aan grotere batterijen. Daar valt op zich niet zoveel mis mee, maar het verklaart wel waarom veel verkooppraatjes neigen naar "neem maar iets ruimers".
Het bekendste argument is: "Met het einde van de salderingsregeling moet je straks alles zelf opslaan." Dat klopt niet. Ook zonder saldering blijf je een gedeelte direct verbruiken en blijft de eerste 5 kWh batterij de meeste meerwaarde leveren. De extra capaciteit daarboven verdient zich vrijwel nooit terug.
Ik test plug-in batterijen nu ruim anderhalf jaar. Wat ik in al die metingen zie sluit precies aan op de cijfers hierboven. Voor het overgrote deel van de huishoudens is een batterij tussen 2,5 en 7 kWh genoeg. Meer wordt het zelden.
Nieuwe tool: bereken het zelf
En hier wordt het tijd voor iets nieuws. Op thuisbatterijgids.net staat sinds vandaag een gratis besparingscalculator waarmee je kunt uitrekenen wat een batterij in jouw situatie oplevert.
Je vult je eigen tarieven en verbruik in, kiest een batterij en ziet direct wat je bespaart. Geen gemiddelden, geen aannames die je niet kunt controleren. Wel jouw cijfers.
Een simpele vuistregel als je geen zin hebt in rekenen
Een handige shortcut die in het RTL-artikel ook werd genoemd: kijk wat je gemiddeld 's nachts verbruikt tussen maart en september en doe dat keer 1,5. Voor de meeste huishoudens kom je dan uit tussen de 3 en 5 kWh.
Je kunt het ook anders benaderen. Wat doe jij 's avonds en 's nachts dan? Een gemiddeld huishouden zonder elektrische auto of warmtepomp gebruikt na zonsondergang zo'n 2 tot 4 kWh. Een batterij van 5 kWh kan dat probleemloos overbruggen.
Heb je wél een laadpaal of warmtepomp die 's avonds draait? Dan wordt het verhaal anders, maar ook dan is groter niet automatisch slimmer. Want je krijgt zo'n grote batterij overdag vaak niet meer vol.
Wanneer is groter wél verstandig?
Eerlijk is eerlijk: er zijn situaties waarin een grotere batterij verdedigbaar is.
Je hebt een groot dak met veel overschot in de zomer en wilt zoveel mogelijk teruglevering vermijden
Je hebt een dynamisch contract en wilt actief handelen op prijsverschillen
Je woont in een congestiegebied waar terugleveren vaker beperkt wordt
Je hebt plannen voor een EV en warmtepomp samen en wilt alvast capaciteit reserveren
Maar zelfs in die gevallen: laat je niet zonder rekenen verleiden tot 10 of 15 kWh. Reken het door. Dat is precies waarvoor de calculator er is.
Lees ook:
Tot slot
De boodschap is simpel. Een te grote batterij kost je honderden tot duizenden euro's extra zonder dat je er voldoende voor terugkrijgt. Een batterij van 2,5 tot 7 kWh past bij de meeste Nederlandse huishoudens.
Loop niet blind achter "ideale keuze"-labels in webshops aan. Reken zelf. Kijk wat je 's nachts verbruikt. En als je het zwart op wit wilt zien: probeer de calculator.
Volgende keer pak ik een ander urgent onderwerp op: per 1 juli verandert er iets fundamenteels in hoe het stroomnet aansluitingen verdeelt. Wie nog plannen heeft voor een laadpaal, warmtepomp of zwaardere meterkast, heeft daar mogelijk haast bij. Tot dan.
